Θρεπτικά συστατικά

Ιώδιο

Απαραίτητο για τη θυρεοειδική ορμόνη, και σχεδόν αδύνατο να μετρηθεί σε έναν άνθρωπο από ένα δείγμα.

Το ιώδιο χρειάζεται για να χτιστεί η θυρεοειδική ορμόνη, και η κατάστασή του εκτιμάται σε επίπεδο πληθυσμού με τη διάμεση συγκέντρωση ιωδίου στα ούρα σε μεμονωμένα δείγματα. Για ένα άτομο είναι πολύ πιο δύσκολο: μια μελέτη του 2011 στο The Journal of Nutrition βρήκε ότι χρειάζονται δέκα επαναλαμβανόμενες συλλογές, μεμονωμένες ή 24ώρου, για να εκτιμηθεί η κατάσταση ιωδίου ενός ανθρώπου με ακρίβεια 20 τοις εκατό, λόγω της μεγάλης διακύμανσης από μέρα σε μέρα στον ίδιο άνθρωπο.

Τι μετρά πραγματικά

Το ιώδιο έχει ουσιαστικά μία δουλειά στο σώμα σου, και είναι δουλειά που τίποτα άλλο δεν μπορεί να κάνει.

Η θυρεοειδική ορμόνη χτίζεται προσκολλώντας άτομα ιωδίου σε έναν πρωτεϊνικό σκελετό. Η T4 φέρει τέσσερα άτομα ιωδίου, η T3 φέρει τρία, και οι αριθμοί στα ονόματά τους είναι κυριολεκτικά ο αριθμός των ιωδίων.

Άρα χωρίς ιώδιο δεν μπορείς να φτιάξεις καθόλου θυρεοειδική ορμόνη, και η θυρεοειδική ορμόνη ορίζει τον μεταβολικό σου ρυθμό, τη θερμοκρασία του σώματός σου και πολλά ακόμα.

Γι’ αυτό η έλλειψη ιωδίου ήταν ιστορικά ένα από τα πιο σοβαρά διατροφικά προβλήματα στον κόσμο, προκαλώντας βρογχοκήλη, υποθυρεοειδισμό και, στην εγκυμοσύνη, αποτρέψιμη γνωστική βλάβη στα παιδιά.

Η ιωδίωση του αλατιού είναι μία από τις πραγματικές επιτυχίες της δημόσιας υγείας του περασμένου αιώνα, και είναι ο λόγος που η εμφανής έλλειψη είναι πλέον ασυνήθιστη στις χώρες που την υιοθέτησαν.

Εκεί που τα πράγματα περιπλέκονται δεν είναι η βιολογία. Είναι η μέτρηση.

Γιατί μία εξέταση σου λέει σχεδόν τίποτα

Το περισσότερο ιώδιο φεύγει από το σώμα σου με τα ούρα, οπότε το ιώδιο ούρων είναι ο λογικός δείκτης. Και σε επίπεδο πληθυσμού δουλεύει καλά.

Μια ανασκόπηση του 2012 στο Nutrition Reviews περιέγραψε τη διάμεση συγκέντρωση ιωδίου ούρων σε μεμονωμένα δείγματα ως τον αντικειμενικό βιοδείκτη της κατάστασης ιωδίου ενός πληθυσμού, με όριο τα 100 μικρογραμμάρια ανά λίτρο.

Η ίδια ανασκόπηση σημείωσε το πρόβλημα της επέκτασης αυτού στα άτομα: η εφαρμογή του ακατέργαστου ποσοστού τιμών κάτω από το όριο σε άτομα οδήγησε σε υπερεκτίμηση του επιπολασμού της έλλειψης ιωδίου.

Τα άμεσα στοιχεία για το γιατί είναι σαφή. Μια μελέτη του 2011 στο The Journal of Nutrition συνέλεξε 341 δείγματα 24ώρου και 177 μεμονωμένα δείγματα από 22 γυναίκες μέσα σε 15 μήνες.

Βρήκε ενδοατομικούς συντελεστές διακύμανσης 32 τοις εκατό για τη μετρημένη απέκκριση 24ώρου, 33 τοις εκατό για την εκτιμώμενη απέκκριση 24ώρου, και 38 τοις εκατό για τη συγκέντρωση σε μεμονωμένο δείγμα.

Το συμπέρασμά της είναι ο τίτλος της δημοσίευσης: χρειάζονται δέκα επαναλαμβανόμενες συλλογές, μεμονωμένες ή 24ώρου, για να εκτιμηθεί αξιόπιστα η κατάσταση ιωδίου ενός ανθρώπου με ακρίβεια 20 τοις εκατό.

Δέκα συλλογές. Τόσες χρειάζονται για την εξέταση που οι περισσότεροι υποθέτουν ότι απαντά στο ερώτημα με ένα δείγμα.

Άρα η ειλικρινής θέση είναι ότι η κατάσταση του ιωδίου είναι πραγματικά δύσκολο να μετρηθεί σε ένα άτομο, και ένα μεμονωμένο αποτέλεσμα ιωδίου ούρων πρέπει να έχει πολύ μικρότερο βάρος από αυτό που συνήθως του δίνεται.

Η ανασκόπηση του 2012 σημείωσε τη θυρεοσφαιρίνη σε αποξηραμένη κηλίδα αίματος ως έναν επιπλέον ευαίσθητο λειτουργικό βιοδείκτη, που είναι εργαλείο έρευνας και πληθυσμού και όχι κάτι που μπορείς εύκολα να ζητήσεις.

Τι το κινεί

Προς τα κάτω: η χαμηλή πρόσληψη, ιδιαίτερα σε περιοχές χωρίς ιωδίωση του αλατιού. Η χρήση μη ιωδιούχου αλατιού, που περιλαμβάνει το περισσότερο θαλασσινό αλάτι, το ροζ αλάτι και το αλάτι στα επεξεργασμένα τρόφιμα. Οι διατροφές που αποκλείουν γαλακτοκομικά, ψάρι, αυγά και φύκια. Η εγκυμοσύνη και ο θηλασμός, που ανεβάζουν σημαντικά τις ανάγκες. Και οι βρογχοκηλογόνες ουσίες σε πολύ μεγάλες ποσότητες, που μετρούν πολύ λιγότερο απ’ όσο υπονοεί το ίντερνετ σε κανονικές προσλήψεις.

Προς τα πάνω: το ιωδιούχο αλάτι, τα γαλακτοκομικά, το ψάρι, τα αυγά και τα οστρακοειδή. Τα φύκια, μερικές φορές δραματικά, αφού η κέλπ ειδικά μπορεί να περιέχει εξαιρετικά υψηλές και μεταβλητές ποσότητες. Τα συμπληρώματα ιωδίου, όπως τα προϊόντα υψηλής δόσης που πωλούνται για υποστήριξη του θυρεοειδούς. Κάποια φάρμακα, κυρίως η αμιωδαρόνη. Και το ιωδιούχο σκιαγραφικό που χρησιμοποιείται στην απεικόνιση, που μπορεί να το ανεβάσει σημαντικά για εβδομάδες.

Η ειλικρινής επιφύλαξη

Δεν είμαι γιατρός και δεν κάνω διάγνωση σε κανέναν, και αυτό είναι ένα θρεπτικό συστατικό όπου ο ενθουσιασμός ξεπερνά τα στοιχεία με συγκεκριμένο και επικίνδυνο τρόπο.

Η λήψη ιωδίου σε υψηλή δόση προωθείται για την υποστήριξη του θυρεοειδούς, και η περίσσεια ιωδίου μπορεί να προκαλέσει θυρεοειδική δυσλειτουργία και προς τις δύο κατευθύνσεις. Μπορεί να πυροδοτήσει υποθυρεοειδισμό σε ευάλωτους ανθρώπους, και υπερθυρεοειδισμό σε άλλους, ιδιαίτερα σε όσους έχουν όζους.

Η πολύ υψηλή πρόσληψη συνδέεται επίσης με θυρεοειδική αυτοανοσία, κάτι που μετρά δεδομένου ότι τα αντισώματα TPO είναι ο τρόπος που εντοπίζεται η αυτοάνοση θυρεοειδική νόσος.

Άρα οι μεγαδόσεις ιωδίου για να στηρίξεις έναν θυρεοειδή είναι πραγματικά κακή ιδέα, και το λέω πιο σταθερά απ’ όσο λέω τα περισσότερα πράγματα σε αυτόν τον ιστότοπο.

Τα συμπληρώματα κέλπ και φυκιών αξίζουν ειδική αναφορά γιατί η περιεκτικότητα σε ιώδιο διαφέρει τεράστια ανάμεσα σε προϊόντα και παρτίδες, που σημαίνει ότι η δόση είναι άγνωστη ακόμα κι όταν κάποιος νομίζει ότι είναι προσεκτικός.

Στην εγκυμοσύνη, οι ανάγκες σε ιώδιο ανεβαίνουν σημαντικά και η επάρκεια μετρά πραγματικά για τον εγκέφαλο που αναπτύσσεται. Αυτή είναι συζήτηση με τον γυναικολόγο σου, όχι απόφαση για συμπλήρωμα που παίρνεις μόνος.

Και δεδομένου του προβλήματος μέτρησης, αυτό είναι ένα θρεπτικό συστατικό όπου το να πάρεις την πρόσληψη περίπου σωστά από το φαγητό νικά την προσπάθεια να φτάσεις στην ακρίβεια με εξετάσεις.

Λοιπόν. Τι να κάνεις στην πράξη.

Απόψε, χωρίς κόστος. Έλεγξε τι αλάτι χρησιμοποιείς. Το θαλασσινό και το ροζ αλάτι γενικά δεν είναι ιωδιούχα, και αν άλλαξες από το συνηθισμένο αλάτι τραπεζιού ίσως αφαίρεσες αθόρυβα την κύρια πηγή σου.

Μέτρα τις διατροφικές σου πηγές. Τα γαλακτοκομικά, το ψάρι, τα αυγά και τα οστρακοειδή είναι οι αξιόπιστες, μαζί με το ιωδιούχο αλάτι.

Μην κυνηγάς ένα μεμονωμένο αποτέλεσμα ιωδίου ούρων. Χρειάζονται δέκα επαναλαμβανόμενες συλλογές για ακρίβεια 20 τοις εκατό σε έναν άνθρωπο, οπότε μια μεμονωμένη τιμή φέρει πολύ λιγότερη πληροφορία απ’ όσο φαίνεται.

Πρόσεχε με τα συμπληρώματα κέλπ και φυκιών. Η περιεκτικότητα σε ιώδιο διαφέρει τεράστια ανάμεσα σε προϊόντα και παρτίδες, κάτι που κάνει την πραγματική δόση άγνωστη.

Μην κάνεις μεγαδόσεις ιωδίου για υποστήριξη του θυρεοειδούς. Η περίσσεια προκαλεί δυσλειτουργία και προς τις δύο κατευθύνσεις και συνδέεται με θυρεοειδική αυτοανοσία.

Αν είσαι έγκυος ή το σχεδιάζεις, θέσ’ το στον γυναικολόγο σου. Οι ανάγκες ανεβαίνουν σημαντικά και η επάρκεια μετρά για τον εγκέφαλο που αναπτύσσεται.

Μέτρησε τον θυρεοειδή και όχι το μέταλλο. Ένα πλήρες θυρεοειδικό πάνελ με ελεύθερη T3, ελεύθερη T4 και αντισώματα σου λέει τι πραγματικά κάνει ο θυρεοειδής σου.

Δεν πρόκειται να φτάσεις στη βεβαιότητα με εξετάσεις σε αυτό. Θα πάρεις την πρόσληψη περίπου σωστά από το φαγητό, και θα αφήσεις το θυρεοειδικό πάνελ να σου πει αν δούλεψε.

Το σώμα σου δεν είναι χαλασμένο. Είναι μπλοκαρισμένο. Και με το ιώδιο η ειλικρινής απάντηση είναι ότι το μπλοκάρισμα σπάνια είναι το μέταλλο και η μέτρηση σπάνια είναι η απάντηση.

Πήγαινε να δεις τι αλάτι έχεις στο ντουλάπι σου.

Διάβασέ τα μαζί

Ελεύθερη T4

Η ορμόνη μέσα στην οποία χτίζεται το ιώδιο, και καλύτερο πράγμα να μετρήσεις.

Αντισώματα TPO

Η πολύ υψηλή πρόσληψη ιωδίου συνδέεται με θυρεοειδική αυτοανοσία.

Σελήνιο

Το άλλο μέταλλο από το οποίο εξαρτάται η παραγωγή θυρεοειδικής ορμόνης.

Θυρεοειδικό πάνελ

Τι πραγματικά κάνει ο θυρεοειδής σου, κάτι που η εξέταση ιωδίου δεν μπορεί να σου πει.

Κρυώνω συνέχεια

Εκεί που η θυρεοειδική παραγωγή εμφανίζεται ως σύμπτωμα.

Vitamins D and K with Sea-Iodine

Φέρει θαλάσσιο ιώδιο μαζί με τις D και K.

Μάθε τι σημαίνουν οι αριθμοί σου

Περιστασιακά σημειώματα για τους δείκτες που αξίζει να μετράς, τι στηρίζει η έρευνα και πού σταματά. Χωρίς υπερβολές, και μπορείς να φύγεις όποτε θέλεις.

Το δώρο έρχεται με email, οπότε το πλαίσιο πρέπει να μείνει τσεκαρισμένο για να σταλεί. Μετά παίρνεις ό,τι δοκιμάζει πραγματικά ο Jess εκείνη την εβδομάδα, και ένα κλικ το σταματά για πάντα.

Questions

Πώς μετριέται η κατάσταση του ιωδίου;›
Σε επίπεδο πληθυσμού, με τη διάμεση συγκέντρωση ιωδίου ούρων σε μεμονωμένα δείγματα, που μια ανασκόπηση του 2012 στο Nutrition Reviews περιέγραψε ως τον αντικειμενικό βιοδείκτη, με όριο τα 100 μικρογραμμάρια ανά λίτρο. Για τα άτομα είναι αισθητά πιο δύσκολο, γιατί η διακύμανση από μέρα σε μέρα στον ίδιο άνθρωπο είναι μεγάλη.
Μπορεί μία εξέταση ούρων να μου πει την κατάσταση ιωδίου μου;›
Όχι, και τα στοιχεία σε αυτό είναι ασυνήθιστα συγκεκριμένα. Μια μελέτη του 2011 στο The Journal of Nutrition βρήκε ενδοατομικούς συντελεστές διακύμανσης 32 έως 38 τοις εκατό ανάλογα με τη μέθοδο συλλογής, και κατέληξε ότι χρειάζονται δέκα επαναλαμβανόμενες συλλογές, μεμονωμένες ή 24ώρου, για να εκτιμηθεί η κατάσταση ιωδίου ενός ανθρώπου με ακρίβεια 20 τοις εκατό.
Περιέχει το θαλασσινό αλάτι ιώδιο;›
Γενικά όχι σε ουσιαστικές ποσότητες, και αυτό πιάνει πολλούς. Το θαλασσινό και το ροζ αλάτι συνήθως δεν είναι ιωδιούχα, οπότε η αλλαγή από το συνηθισμένο ιωδιούχο αλάτι τραπεζιού μπορεί να αφαιρέσει αθόρυβα την κύρια διατροφική πηγή κάποιου. Το αλάτι στα επεξεργασμένα τρόφιμα επίσης συνήθως δεν είναι ιωδιούχο.
Πρέπει να παίρνω ιώδιο για τον θυρεοειδή μου;›
Το ιώδιο σε υψηλή δόση για υποστήριξη του θυρεοειδούς είναι πραγματικά κακή ιδέα. Η περίσσεια ιωδίου μπορεί να προκαλέσει θυρεοειδική δυσλειτουργία και προς τις δύο κατευθύνσεις, πυροδοτώντας υποθυρεοειδισμό σε ευάλωτους ανθρώπους και υπερθυρεοειδισμό σε άλλους, ιδιαίτερα σε όσους έχουν όζους, και η πολύ υψηλή πρόσληψη συνδέεται με θυρεοειδική αυτοανοσία.
Είναι ασφαλή τα συμπληρώματα κέλπ;›
Αξίζουν ειδική προσοχή γιατί η περιεκτικότητα σε ιώδιο διαφέρει τεράστια ανάμεσα σε προϊόντα και ανάμεσα σε παρτίδες, που σημαίνει ότι η πραγματική δόση είναι άγνωστη ακόμα και σε κάποιον που προσπαθεί να είναι προσεκτικός. Η κέλπ ειδικά μπορεί να περιέχει εξαιρετικά υψηλές ποσότητες, οπότε δεν είναι ελεγχόμενος τρόπος λήψης ενός θρεπτικού συστατικού με πραγματικό ανώτερο όριο.
Ποιες είναι οι καλύτερες διατροφικές πηγές ιωδίου;›
Το ιωδιούχο αλάτι, τα γαλακτοκομικά, το ψάρι, τα αυγά και τα οστρακοειδή είναι οι αξιόπιστες. Τα φύκια περιέχουν ιώδιο σε πολύ μεταβλητές και μερικές φορές ακραίες ποσότητες, κάτι που τα κάνει κακό τρόπο στόχευσης μιας πρόσληψης. Το να πάρεις την πρόσληψη περίπου σωστά από το συνηθισμένο φαγητό νικά την προσπάθεια να φτάσεις στην ακρίβεια με εξετάσεις.
Μετρά το ιώδιο στην εγκυμοσύνη;›
Σημαντικά. Οι ανάγκες ανεβαίνουν κατά την εγκυμοσύνη και τον θηλασμό, και η επάρκεια μετρά πραγματικά για τον εγκέφαλο που αναπτύσσεται, με την έλλειψη να είναι ιστορικά αιτία αποτρέψιμης γνωστικής βλάβης. Αυτό το κάνει συζήτηση με τον γυναικολόγο σου και όχι απόφαση για συμπλήρωμα που παίρνεις μόνος.

References

  1. Zimmermann MB, Andersson M. Assessment of iodine nutrition in populations: past, present, and future. Nutrition Reviews. 2012. PMID 23035804
  2. Konig F, et al. Ten repeat collections for urinary iodine from spot samples or 24-hour samples are needed to reliably estimate individual iodine status in women. The Journal of Nutrition. 2011. PMID 21918061
  3. Huwiler VV, et al. Selenium Supplementation in Patients with Hashimoto Thyroiditis: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Clinical Trials. Thyroid. 2024. PMID 38243784
  4. Prummel MF, Wiersinga WM. Thyroid peroxidase autoantibodies in euthyroid subjects. Best Practice and Research. Clinical Endocrinology and Metabolism. 2005. PMID 15826919